Diş Kaplama Nedir?
Diş kaplama, estetik ve fonksiyonel açıdan hasar görmüş dişlerin üzerine yerleştirilen özel protetik restorasyonlardır. Çürük, kırık, renk değişimi veya şekil bozukluğu olan dişleri korumak ve daha estetik bir görünüm kazandırmak için uygulanır.
Günümüzde en çok tercih edilen kaplama diş türleri:
- Zirkonyum diş kaplama
- Porselen diş kaplama
- Metal destekli porselen kaplama
- Lamina diş kaplama
Diş Kaplaması Nasıl Yapılır?
Kaplama diş tedavisi genellikle şu aşamalardan oluşur:
- Muayene ve planlama
- Dişin küçültülmesi
- Ölçü alınması
- Geçici kaplama uygulanması
- Kalıcı kaplamanın yapıştırılması
👉 İşlem genellikle ağrısızdır ve lokal anestezi altında yapılır.
Diş Kaplaması Türleri Nelerdir?
1.Zirkonyum Diş Kaplaması
Zirkonyum diş kaplama; dişlerin, doğal olarak çıkarılan beyaz bir metal olan zirkonyum kullanılarak kaplanmasıdır. Diğer metal ve porselen kaplama malzemelerine nazaran daha sağlamdır. Ayrıca biyolojik olarak dokulara uyumluluğu nedeniyle alerjik reaksiyon veya immünolojik tepki oluşturması genellikle düşük olasılıktadır.
Oksijenle birleştirilerek özel fırınlarda zirkonya (ZrO2) seramiğine dönüştürülen zirkonyum, son dönemlerde en çok tercih edilen bir malzemeler arasındadır. Estetik bakımından üstün olduğu için çoğunlukla ön dişlerde tercih edilir. Gülüş tasarımı amacıyla tercih edilen bir materyaldir.
Zirkonya, metal destekli sistemlere kıyasla daha estetik sonuçlar sunarken, çiğneme kuvvetlerine karşı son derece dayanıklıdır. Bu da diş hekimliğinde güvenilir bir seçenek olarak değerlendirilmesini sağlar.
Avantajları:
- Doğal diş görünümüne çok yakındır
- Işık geçirgenliği yüksektir
- Diş eti uyumu çok iyidir
- Alerji riski düşüktür
Dezavantajları:
- Maliyeti porselene göre daha yüksektir
2. Porselen Diş Kaplaması (Metal Destekli)
Metal destekli porselen diş kaplaması, diş hekimliğinde estetik ve dayanıklılık gerektiren olgularda sıklıkla tercih edilen bir protetik alternatiftir. Alt yapısında metal alaşımlar kullanılan bu restorasyonların, dış yüzeyinde yer alan (fırınlanan) porselen kaplama sayesinde hem doğal diş görünümünü sağlar hem de uzun ömürlü kullanım sunar. Bu yöntem, günümüzde özellikle arka bölgedeki dişlerde, köprülerde ve implant üstü restorasyonlarda yaygın ve güvenilir bir şekilde kullanılmaktadır.
Avantajları:
- Daha ekonomiktir
- Dayanıklıdır
Dezavantajları:
- Diş eti kenarında gri bir renk yansıması oluşabilir
- Estetik olarak zirkonyuma göre daha zayıftır
3.Lamina Diş Kaplaması
Porselen lamina diş kaplaması restorasyonlar, diş dokusunda oldukça az miktarda madde kaybıyla gerçekleştirilen estetik protetik uygulamalardır. Kişilerin estetik bilincinin artması bu tarz restorasyonların gelişimini hızlandırmıştır.
Avantajları:
- Diş minimal oranda aşındırılarak bazen de hiç dişe dokunulmadan (uygun vakalarda) yapılır
- En koruyucu protetik restorasyonlar arasında yer alır
- Estetik çözüm verir. Doğal dişe en yakın görüntüyü alabiliriz
- Renklenme yapmaz. Seramik yapısından dolayı kahve, sigara renklenmesi olmaz
- Sanılanın aksine çok dayanıklıdır
- Işık geçirgenliği özelliği nedeniyle (ince yapısı sayesinde) son derece doğal görünümlüdür
- Tedavi süresi kısadır
- İnce olmasına rağmen aşınma direnci son derece yüksektir
- Tam porselen kuronlara nazaran ağız hijyeni sağlanması çok daha kolaydır
Dezavantajları:
- Kırılma
- Çevresel renklenme
- Yapıştırıldığı diş yüzeyinden tekrar ayrılmalar olabilir
- Hassas bir laboratuvar ve klinik bir çalışma gerektirir
Zirkonyum mu Porselen mi?
| Özellik | Zirkonyum | Porselen |
| Estetik | ⭐⭐⭐⭐⭐ | ⭐⭐⭐ |
| Dayanıklılık | ⭐⭐⭐⭐ | ⭐⭐⭐⭐ |
| Diş eti uyumu | ⭐⭐⭐⭐⭐ | ⭐⭐⭐ |
| Fiyat | Daha yüksek | Daha uygun |
👉 Ön bölge dişlerde zirkonyum,
👉 arka bölgede bütçe önemliyse porselen tercih edilebilir.
Kaplama Diş Sonrası Alışma Süresi Ne Kadardır?
Kaplama dişe alışma süreci yaklaşık 1-2 haftadır, ancak bu süre kişiden kişiye değişebilir. İlk 1-2 gün yabancılık ve yadırgama hissi, hafif hassasiyet veya çiğneme/konuşma zorluğu normaldir. Tam adaptasyon yaklaşık bir ayı bulabilir. İlk birkaç gün boyunca yumuşak gıdalarla beslenmek ve diş hekimi kontrollerine gitmek önemlidir.
Kaplama Diş Ne Kadar Dayanır?
Diş kaplamaların ömrü ortalama:
- Zirkonyum kaplama: 10–15 yıl
- Porselen kaplama: 8–12 yıl
Bakım iyi yapılırsa bu süre daha da uzayabilir.
Kaplama Diş Bakımı Nasıl Olmalıdır?
Kaplama dişlerin uzun ömürlü olması için:
- Günde 2 kez dişlerle birlikte kaplamalar da fırçalanmalı
- Diş ipi ve arayüz fırçaları kullanılmalı
- Sert yiyeceklere dikkat edilmeli, mümkünse kaçınılmalı
- Düzenli diş hekimi kontrolleri ihmal edilmemeli
❓ Diş Kaplaması Hakkında Sık Sorulan Sorular
Kaplama Diş Acıtır mı?
Hayır, işlem lokal anestezi altında yapıldığı için ağrı ve acı hissedilmez.
Kaplama Diş Doğal Görünür mü?
Evet, özellikle zirkonyum ve lamina kaplamalar doğal dişe oldukça yakın görünür.
Kaplama Diş Düşer mi?
Doğru yapılmış bir kaplama kolay kolay düşmez. Ancak yapıştırıcı zamanla zayıflayabilir. Bu da kaplamanın hareketlenmesini ve düşmesini tetikleyecektir.
Kaplama Diş Çürür mü?
Kaplamanın altındaki doğal diş çürüyebilir. Bu yüzden ağız hijyeni çok önemlidir. Özellikle de diş ipi ve ara yüz fırçası kullanımı önerilmektedir.
Zirkonyum Diş Neden Pahalı?
Zirkonyum dişlerde ileri teknoloji kullanılır. Seramik materyal, dijital üretim ve yüksek estetik-dayanıklılık özellikleri nedeniyle maliyetlidir.
Zirkonyum Kaplamanın Ömrü Ne Kadardır?
Düzenli ağız bakımı ve diş hekimi kontrolleri ile ortalama 10-15 yıl ve üzeri kullanılabilir.
Diş Kaplama Fiyatları Neden Değişir?
Diş kaplaması fiyatları; kullanılan malzeme, hekimin deneyimi, kliniğin bulunduğu şehir ve uygulanacak diş sayısına göre değişiklik gösterir. Zirkonyum ve lamine kaplamalar genellikle metal destekli porselen kaplamalara göre daha pahalıdır.
Diş Kaplamasının Dezavantajı Var mıdır?
İşlem geri dönülemezdir (diş küçültüldüğü için) ve bazen hassasiyet meydana gelebilir.
1 Dişin Kaplanması Kaç Gün Sürer?
Kaplama süresi, kaplama türüne göre değişiklik gösterir: Zirkonyum Kaplamalar: ortalama 3-5 gün. Metal Porselen Kaplamalar ise ortalama 5-7 günde tamamlanabilir.
Kaplama Diş Sonrası Hangi Sorunlar Yaşanabilir?
Kaplama diş sonrası en sık yaşanan sorunlar; sıcak-soğuk hassasiyeti, diş eti ağrısı/çekilmesi, yüksekliğe bağlı çiğneme zorluğu, çiğnemede ağrı, gıda birikimi, kaplamanın düşmesi veya gevşemesi ve geçici konuşma bozukluklarıdır. Genellikle geçici olan bu durumlar, bir haftadan daha uzun sürerse enfeksiyon veya kaplama dişe alışamamanın habercisi olabilir.
Sonuç
Hangi Durumlarda Kaplama Diş Yapılır?
Diş kaplaması, dişlerde oluşan ileri derecede madde kaybı nedeniyle, çürük-kırık gibi sebeplerle diş dokusu kaybı olduğunda veya estetik amaçlı gülüş tasarımı olarak dişlerin kaplanmasıdır. Diş kaplanma işlemi kişiye özel planlanmaktadır çünkü her insanın ağız ve diş yapısı farklıdır.
Kaplanan dişler hem estetik hem de fonksiyonel açıdan diş tedavileri arasında en etkili yöntemlerinden biridir. Doğru materyal seçimi, doğru planlama ve iyi bir ağız bakımı ile uzun yıllar sağlıklı ve estetik bir gülüş elde etmek mümkündür.
Sağlıklı Günler Dilerim.
Diş Hekimi H. Tuncay Akdoğanlı
Diş Eti Hastalıkları Uzmanı
